Een nieuw project, het bouwen van een 4 snarige fretloze basgitaar m.b.v. gebruikte
onderdelen. Het is de bedoeling om een functionele, goed klinkende basgitaar te bouwen
waarbij het uiterlijk minder van belang is.
De meeste (belangrijkste) onderdelen heb ik reeds, zie foto boven.
De Body is van Alder (Elzen) en de hals komt waarschijnlijk van Warmoth.
De hals is van zeer goede kwaliteit, ebben toets en kwartier gezaagd
(zie detailfoto hieronder)
De slagplaat is origineel Fender (Precision Bass), de elementen van EMG,
de brug van Gotoh en de stemmechanieken van Schaller.
De overige kleine onderdelen zijn van onbekende oorsprong.
Mogelijk ga ik naarmate het project vordert toch nog onderdelen vervangen. Ook is
niet alles gebruikt te krijgen en zal ik op nieuwe onderdelen moeten terugvallen.
Dat laatste geldt zeker voor de actieve toonregeling

Kwartier gezaagd.
De nerf van het hout op hals/kop loopt dan zoals je hiernaast ziet.
De hals is daardoor stabieler en er is minder kans op breuk.
Een kwalitatief goede en vaak duurdere hals is zo gezaagd.
Alle onderdelen zijn er grotendeels. Wat nog ontbreekt is een 18 Volt batterijhouder
* ; actieve toonregeling ; volume/balansknop ; snaren ;
Neck Plate, Logo (?) en een hoop geduld.
Het is een Precision Bass model waaraan ik zelf een een Jazzbass element ga toevoegen,
deze heb ik reeds afgetekend op de Body (zie foto boven)
Wil je precies weten wat kwartier zagen is?
Klik dan op de afbeelding hiernaast.

“Boodschappenlijstje.”
Na enige speuren op het Internet ziet mijn boodschappenlijstje er als volgt uit.
1. Gotoh 18 Volts batterijhouder. Deze wil ik aan de achterzijde in de Body zetten.
Omdat hij vrij fors en vooral diep is wordt het een kwestie van goed uitmeten. Als
alternatief kan ik een enkele houder plaatsen en de 2e batterij achter de slagplaat
verbergen.
2. Volume/Balans knop. De slagplaat heeft slechts plaats (en ook daarachter) voor
3 aansluitingen. De eerste wordt bezet door de Jack Input, er zijn dus nog twee plaatsen
over voor, volume, balans, actieve 2 bands toonregeling, en dat zijn er dus drie!
Ik zou ruimte kunnen krijgen door de Jack Input naar de zijkant Body te verplaatsen
ofwel ik boor een extra gat in de slagplaat en maak ruimte daarachter. Deze laatste
optie ga ik niet toepassen omdat dit weer ten koste gaat van hout (Body) en de volume
regelaar komt daardoor wel heel dicht in het speelgebied. De Jack Input naar de zijkant
verplaatsen lijkt de beste optie, maar ook dat gaat weer ten koste van hout.
Een andere mogelijkheid is het werken met Stacked Potmeters, dat zijn potmeters met
meerdere functies (knoppen) Omdat ik een actief EMG systeem toepas moet ik er op
letten dat de potmeters 25 K Ohm zijn. Dat beperkt de keuze enorm, ik zal dus rekening
moeten houden met een compromis.
Een potmeter van 25 K Ohm die zowel het totaal volume als de balans tussen de elementen
regelt heb ik niet kunnen vinden. Als alternatief ga ik een potmeter plaatsen die
twee volume knoppen in zich heeft van 2 x 25 K Ohm. Daarmee kan ik dan zowel het
totaal volume als de balans regelen. De potmeter die ik ga plaatsen is een EMG A25KX2,
Tandem Poti.
3. Actieve toonregeling. Ik ga uit van een 2 bands toonregeling en heb mijn keuze
laten vallen op een EMG BTC.
4. Neckplate. Tijdens de restauratie van de Body ontdekte ik dat er ruimte is voor
een 6 gats Neck Plate, dus waarom niet?
5. Flatwound snaren. De hals werd waarschijnlijk met te ruwe snaren bespeeld want
deze vertoont zeer lichte slijtsporen. Gelukkig kan ebbenhout dit goed hebben, toch
ga ik over op een geslepen snaar.
6. Logo. Mogelijk plaats ik een Decal op de Headstock, daar denk ik nog over na.
Body.
De vorige eigenaar van de Body heeft getracht deze te Reliccen**, helaas leek dit
meer op zinloos geweld want het ziet er echt niet. Ook zaten er vele gaten in de
Body en waren er enkele weggewerkt met verkeerd materiaal. Zo werden gaten gedicht
met vloeibaar staal. Omdat dit niet de eigenschappen van hout heeft gedraagt dit
zich anders tijdens krimpen en uitzetten met als gevolg barsten en scheuren op de
overgangen.
Al het vloeibare (kneedbare) staal werd verwijderd en vervangen door een twee componenten
houtplamuur***.
** Reliccen (“Agen”) van een Body is eigenlijk het opzettelijk “verouderen” ervan.
Je wil in dit geval de bas ouder laten overkomen dan hij in werkelijkheid is. Veel
fabrikanten springen daarop in en leveren nieuw bassen die er Relic uitzien.
Omdat een bas nu eenmaal een gebruiksvoorwerp is zal deze het eerst slijten op de
contact plaatsen. Ik noem er een paar: deukjes op de kop van het stoten, Buckle Wear
(krassen van een broekriem aan de achterzijde), boven de snaren waar de duim vaak
rust etc..etc.. Pas veel later zal de lak doorslijten, bijv onder de rechterarm en/of
zal de lak cracelee vertonen en verkleuren onder invloed van licht en temperatuur.
Wil je een bas Reliccen doe dat dan logisch en ga niet maar zo maar wat schuren,
dat is zonde van je bas en geen gezicht.
Dit alles doet me denken aan de jaren 70. Als ik dan een donkerblauwe nieuwe Jeans
kreeg vond ik dat geen gezicht. Er kwam dan van alles aan te pas (borstels, zeep,
chloor, Vim etc.) om de broek er maar zo snel mogelijk gedragen uit te laten zien.
Resultaat was dat het een donkerblauw broek werd met lichte (witte) vlekken en dat
de gaten er al snel in zaten De Relic broek was dan in het volgende stadium beland
en ging als Worn Out de vuilnis in naast mijn witte gympen met zwarte vlekken ;-)
Met deze anekdote uit de jaren 70 in mijn achterhoofd kwam ik tot de conclusie dat
ik geen Relic bas aan het bouwen ben maar een heuse
“Worn Out Bass”
Een prima naam voor een bas die bijna rijp is voor de sloop.
Mocht ik ooit een echte basgitaarbouwer worden dan ga ik Recycle bassen bouwen onder
de naam “Worn Out”
Tijdens deze werkzaamheden bleek al snel dat de Body van zeer goede kwaliteit is
en een zeer mooie tekening (nerfstructuur) heeft. Vanwege alle reparaties zal deze
Body er nooit meer top uitzien indien deze naturel afgelakt zou worden.
Ik heb me voorgenomen om de bas gewoon af te werken en dan blank te lakken zoals
hij op dat moment is. De geschiedenis en karakter van de bas is dan nog steeds af
te lezen hetgeen verdwijnt als ik hem zou aflakken met een dekkende kleur.
Het is goed te zien hoe de Body is toegetakeld. Verkeerd ge-Rellict, vele gaten en
slecht plamuurwerk
Op de kleine foto rechts zie je het vloeibare-kneedbare staal in de gaten van de
halsuitsparing in de Body. Je ziet duidelijk dat dit materiaal niet geschikt is,
het sluit niet aan bij het hout en ziet er uit als kauwgum.
Hier zijn nagenoeg alle gaten gevuld met
2-componenten houtplamuur. Door alle gaten te vullen heb ik zo alle vrijheid in het
monteren van alle onderdelen
Op de kleine foto rechts dezelfde uitsparing in de Body maar nu met geschikt materiaal.
Je ziet goed hoe de houtplamuur aansluit op het hout in de gaten voor de halsschroeven.
Door ze op te vullen kan ik de 6 gats Neck Plate plaatsen zoals ik dat wil.
***2-componenten houtplamuur heeft alle eigenschappen van hout.
1. Het krimpt niet.
2. Is flexibel waardoor het de werking van het hout opvangt.
3. Sterk.
4. Schuur, spijker en schroefbaar.
5. Ongevoelig voor vocht.
6. Overschilderbaar met alle verfsoorten.
Headstock/Decal.
Ik vond de kop van de bas een beetje te kaal en besloot er toch maar een Decal op te plaatsen. Het model en de technische configuratie van de bas (in wording) komt het meest overeen met een luxe Fender Precision Bass.
Voor de aanschaf van de Decal heb ik goed geïnformeerd naar kwaliteit en de eigenschappen ervan. Ik koos uiteindelijk voor een Waterslide Decal met een Acrylaat Finish. De Acrylaat Finish zorgt ervoor dat de Decal bestand is tegen het overschilderen met de meest gangbare lakken waaronder nitrocellulose-, polyurethane- en polyesther-lak.
Er zijn Decals verkrijgbaar die eigenlijk niet meer zijn dan een “gewone” kleurenkopie. Deze geven problemen met het aflakken en de kleuren zijn vaak verre van origineel. De Decal die ik ga gebruiken is gedrukt waardoor de goud kleuren goed tot zijn recht komen.
De Decal werd geleverd met duidelijke instructies, het aanbrengen was dan ook niet echt moeilijk. Hieronder een foto impressie van het opbrengen van de Decal.




Natuurlijk is het allemaal nep en de kenner ziet gelijk dat het logo niet juist is en dat is ook helemaal niet erg want het is niet de bedoeling om deze bas voor een echte Fender door te laten gaan. Maar zoals eerder gezegd benadert deze Decal wel het model en uitvoering van de basgitaar
De Gotoh 18 Volts batterijhouder. Ik heb besloten de batterijhouder niet te plaatsen. Hij is te fors en vooral te diep waardoor hij nauwelijks goed te plaatsen is. Het uitfrezen van een batterijvak aan de achterzijde, waarbij de batterijen naast elkaar liggen, met een afdekplaatje lijkt de beste oplossing.
Zes gats Neckplate. Deze is nauwelijks te vinden op het Internet. Ik zou er één kunnen bestellen voor een Music Mann of G&L bas, maar ook dat zal niet makkelijk zijn en zeker kostbaar. Een goed alternatief lijkt het werken met “Neck Screw Rings” (halsschroefringen)
Dit zijn in de Body verzinkbare ringen waardoor de halsschroeven niet in het hout wegzinken tijdens het vastdraaien. Ze zijn wat flexibeler als het gaat om de plaatsbepaling, het aanbrengen van de ringen (gaten) is daarentegen een stuk moeilijker dan een Neckplate. Ook komen de schroeven (omdat die ook verzinken) verder door de Body heen aan de voorzijde en zullen dus ingekort moeten worden willen ze niet aan de voorzijde door het Fretboard komen.

Overweging 1. “Ik ben een groot voorstander van het kopen van gitaren en/of onderdelen bij de plaatselijke winkelier. Het zijn vaak relatief kleine ondernemers die moeten concurreren met grote, landelijk opererende muziekwinkels of (buitenlandse) Internet aanbieders. Indien de plaatselijke muziekwinkel verdwijnt zul je ook voor eenvoudige dingen als snaren verder moeten reizen ofwel langer moeten wachten.
De lokale muziekzaken mogen dan over het algemeen iets duurder zijn, de service is over het algemeen uitstekend. En als hun prijzen erg ver afwijken van de “Mega-Stores” valt er vaak nog wel iets te regelen.
De ervaring leert echter dat als het om specifieke onderdelen gaat, die de plaatselijke ondernemer niet op voorraad heeft, dat deze sterk afhankelijk is van de toeleveranciers. Niet zelden duurt het erg lang voordat de onderdelen er zijn ofwel wordt het verkeerde of een alternatief geleverd.
Voor de verkoper en de afnemer een vervelende situatie, ook brengt dit voor alle partijen vaak extra kosten met zich mee.
Voor mij een reden om specifieke onderdelen te betrekken bij leveranciers die het daadwerkelijk op voorraad hebben. Dat scheelt een hoop ergernis!”
Volume/Balans en actieve toonregeling. Via het Internet kocht ik in het buitenland enkele onderdelen waaronder de actieve toonregeling (EMG BTC) en de dubbele (Stacked) volume potmeter.
Deze onderdelen waren in Nederland niet verkrijgbaar, niet op voorraad of veel te duur. Na bestelling en betaling werd alles binnen 3 dagen geleverd.
BTC actieve toonregeling.
De set is inclusief kabeltjes,
knoppen, Jack-input en 9 Volt
batterij aansluiting.
De “Stacked” volumepotmeter
is inclusief de knoppen.
Overweging 2. ”De nieuw geleverde BTC (actieve toonregeling) is dezelfde als die in mijn favoriete basgitaar van bijna 20 jaar oud. (zie Gear G&L L-5500)
Ik ga de BTC in mijn G&L L-5500 vervangen door de nieuwe. De “oude” nog goed werkende BTC uit de G&L L-5500 ga ik in deze fretloze bas verwerken.”
Op de foto boven zie aan de achterzijde van de slagplaat van links naar rechts de dubbele volumepotmeter, de actieve toonregeling en de Jack-Input (met batterij aan/uitschakeling). Omdat de overige componenten op of door de Body aangebracht moeten worden kan er in deze fase verder niets meer aangesloten worden.
Je ziet aan de binnenzijde van de slagplaat vaak een afscherm/aarde aluminiumfolie ter plaatse van de potmeters/Input Jack, dit voorkomt ruis/brom. Het actieve EMG systeem wat ik toepas heeft afgeschermde kabels (elementen) en alle componenten zijn geaard, de aluminium folie is dan ook niet nodig.
1. De soort en kwaliteit van het hout.
Elke houtsoort heeft bepaalde eigenschappen als het gaat om het overdragen, weergeven en/of vasthouden van trillingen. Voor het bouwen van bijvoorbeeld violen, drumstellen en gitaren worden dan ook vaak specifieke houtsoorten gebruikt.
Alder, Maple, Ash, Wengé zijn veel gebruikte houtsoorten omdat ze betaalbaar, makkelijk verkrijgbaar en vrij algemeen toepasbaar zijn vanwege hun goede eigenschappen. Maple wordt bijvoorbeeld in zowel gitaren als drumketels verwerkt.
Maar ook dezelfde houtsoort kent onderling variaties bijv. Aziatische Alder en Amerikaanse Alder. Je spreekt weliswaar over dezelfde houtsoort toch zijn er significante verschillen mede als gevolg van het klimaat waarin de boom zich heeft ontwikkeld. En dan kun je binnen dezelfde houtsoort ook nog eens selecteren en de zaagtechniek aanpassen voor een beter resultaat.
Opmerking.
Het is altijd verstandig om een basgitaar te kopen waarbij door de lak de houtstructuur zichtbaar is. De fabrikant verwerkt in deze uitvoering het mooiste en beste hout omdat dit immers zichtbaar is. De bas met de dekkende kleurlak, van het hetzelfde model/merk, kost veelal evenveel geld maar heeft (meestal) een minder fraaie Body onder zijn “jasje” Dit laatste hoeft overigens niet altijd te betekenen dat het geluid ook veel minder is.
De goedkopere basgitaren zijn overigens altijd van een dekkende laklaag voorzien zijn, dat zegt genoeg.
Bij de aanschaf van een nieuwe basgitaar is het zeker zaak om van dezelfde bas (als je merk/model gekozen hebt) meerdere te testen. Er zijn onderling altijd kleine verschillen.
De Sustain van een basgitaar wordt dus bepaald door een aantal factoren :
1. de soort en kwaliteit van het hout.
2. de constructie van de basgitaar.
3. de Hardware.
4. de elementen.
Trillingen via het hals/Body
2. De constructie van de basgitaar.
Uit het eerder getoonde schema blijkt dat het onderliggende hout (Body/hals) en de verbinding daarvan met de snaren (via de Hardware) van invloed is op de Sustain. De verbinding tussen de hals en de Body kan op verschillende manieren gemaakt worden namelijk door schroeven of lijmen. Hoe groter het contact oppervlak tussen hals en Body, des te beter wordt de trilling overgedragen en vastgehouden. Logisch is dan ook dat lijmen het gunstigst is voor het verkrijgen van Sustain.
Het lijmen van de hals op de Body kan op twee manieren :
1. De hals en Body worden afzonderlijk gemaakt en middels een aparte constructie met elkaar verlijmd.
2. De hals loopt in de Body door. Delen van de Body worden als het ware aan de hals gelijmd.
Methode 1 wordt vooral bij gitaren toegepast, o.a. Gibson.
Methode 2 wordt veelvuldig toegepast bij basgitaren. Deze constructie is steviger (gewenst vanwege de trekkracht van de snaren) en geeft veel Sustain.
Sustain, weer zo’n Engels woord wat zich lastig laat vertalen in het Nederlands. Bovendien is het iets wat je door ervaring leert horen en beoordelen.
De letterlijke vertaling is aanhouden/dragen, er zijn nog meer vertalingen maar die sluiten niet aan bij dit onderwerp.
Sustain is in dit geval de mate waarin een geproduceerde toon aanhoudt in de tijdsduur. Dus : hoe meer Sustain hoe langer een toon aanhoudt c.q. draagt.
Methode 1.
De Body en hals worden apart
elkaar gemaakt en middels een speciale constructie met elkaar verlijmd.

Samenvatting, Sustain.
Er zijn veel factoren die de Sustain van je basgitaar bepalen.
Hoeveel Sustain je wilt hangt af van je persoonlijke voorkeur en muziekstijl.
Speel je bijvoorbeeld “pittige” Rockmuziek dan ben je met een geschroefde hals (kortere toon) vaak beter af dan met een gelijmde hals met veel Sustain die je voortdurend moet dempen / afknijpen.
Bij de aanschaf van je “nieuwe” bas is dus van belangrijk dat je weet wat je wilt op het gebied van Sustain. Het achteraf aanpassen van je basgitaar is kostbaar en deels onvoorspelbaar. Bovendien wordt de Sustain het meest bepaald door de constructie en die valt moeilijk meer aan te passen als die niet optimaal is.
Voor iemand die veel Sustain wil is het dus zaak om goed op de constructie van de bas te letten en vooral te luisteren.
Alle andere aanpassingen (Hardware, Elementen) zijn eigenlijk bedoeld om geringe hoeveelheden Sustain aan je geluid toe te voegen.
Hoever je daar in gaat kun je per aanpassing bepalen.
Vergeet niet dat het ook mogelijk is om middels effectpedalen meer Sustain aan je geluid toe te voegen. Dit is relatief goedkoop en makkelijk terug te draaien hetgeen lastiger is als je bas eenmaal aangepast is.
3. De Hardware.
Onder de Hardware valt in dit geval de brug, de topkam, de fretten en de snaren.
De brug. Een “zware” en kwalitatief goede brug die optimaal contact maakt met de Body geeft meer Sustain. Een dergelijke brug wordt als gevolg van zijn massa en materiaal langdurig door de snaar in trilling gebracht. Bij een groot contact oppervlak zal de brug tevens zijn trilling beter overdragen op de Body. Ook maakt het uit hoe en met hoeveel schroeven de brug op de Body vastgezet is. Naarmate het contact tussen de brug met de Body steviger en groter is krijg je meer Sustain. Een brug waarbij je kunt kiezen tussen het doorvoeren van de snaren door de Body ofwel rechtstreeks door de brug is aan te bevelen.
De topkam. Indien deze van een koper/metaal legering is draagt deze in theorie de trilling beter en intensiever over aan de hals. Warwick basgitaren zijn om die reden vaak voorzien van een koperen (Brass) verstelbare topkam.
De fretten. Deze “vervangen” de topkam bij het indrukken van de snaren.
Jumbo fretten van goede kwaliteit verbeteren de overdracht van de trilling tussen de snaar-fret-hals.
Warwick is van mening dat je dezelfde legering voor de fretten moet gebruiken als die klokkenmakers toepassen voor het vervaardigen van klokken en klepels.
De snaren. Dunnere snaren hebben over het algemeen een lagere spanning, de overdracht van de trilling is dan ook wat minder. Daarnaast maakt het uit hoe de snaar opgebouwd is en of deze geslepen is of niet. Snaren is altijd een “gevoelig” onderwerp, hier moet je gewoon mee experimenteren (“Trial en Error”)

Snaren aan de achterzijde door de Body.
De hals kan echter ook geschroefd worden. Dat kan met behulp van een Neckplate ofwel met Neck Screw Rings. Hoe meer schroeven des te intensiever is het contact tussen de Body en de hals en zullen trillingen dus beter overgedragen worden. Het maximale aantal schroeven is zes, daarna draagt het nauwelijks meer bij aan de Sustain. Nog meer schroeven verzwakt de binding tussen de hals en de Body, het wordt dan verstandiger om te gaan lijmen.
4. De elementen.
Zolang de snaren “bewegen” in het magnetische veld van de elementen is er een hoorbare toon. Voorwaarde is wel dat de elementen goed afgesteld zijn
(zie afstellen basgitaar elders op deze Site) Immers zodra de uitslag van de snaar afneemt en deze buiten het magnetische veld van het element valt verdwijnt de toon. Een te laag afgesteld element dooft dus eerder uit (minder Sustain)
Een kwalitatief goed (helaas vaak ook duurder) element zal ook de geringste trilling van de snaar weergeven en dus ook meer Sustain geven.
Als laatste zou je ook nog een “contact-microfoon” op de Body kunnen plaatsen die direct de trilling van het hout opvangt.
Zo’n Piëzo-element wordt meestal onder de brug geplaatst, dus daar waar het contact tussen de snaren en het hout optimaal is. Het heeft vaak een aparte volume en toonregeling waardoor het toegevoegd (ge-Mixed) kan worden aan het basisgeluid. Het geluid doet veelal aan een (semi-)akoestische basgitaar denken.

Ik vind (dat is persoonlijk) dat een fretloze bas ook behoorlijk wat Sustain dient te hebben. Een aantal maatregelen heb ik reeds genomen zoals: een extra element, een actieve toonregeling en zes Neck Screw Rings.
Ik kan nog van alles bedenken om meer Sustain te verkrijgen maar belangrijker is (in dit stadium) dat ik voorkom dat Sustain verloren gaat!!!
Ik noemde al eerder de “houtbrug”. Als je die (te veel) onderbreekt verlies je aanzienlijk veel Sustain. Gezien de Body en de geschroefde hals kan ik het me niet permitteren om Sustain te verliezen.


Op de afbeelding boven zie dat de “houtbrug” aan de voorzijde onderbroken wordt door de halsuitsparing en de elementvakken. Aan de achterzijde is deze nog intact en vormt deze de verbinding tussen brug, snaren en topkam.
De houtbrug mag niet verder onderbroken worden omdat dit de Sustain en klank van de bas negatief beïnvloed. Het frezen van het batterijvak mag dus alleen in de blauwe zones.
Als alternatief zou ik de batterijen in de uitsparing van de potmeters kunnen plaatsen. Helaas is daar te weinig ruimte voor 2 batterijen (18 Volt voeding). Bovendien moet ik dan bij het wisselen van de batterijen altijd deels de slagplaat demonteren.
Een apart batterijvak aan de achterzijde maken is dus handiger maar wel een kwestie van uitkijken.


Het frezen in de Body van het batterijvak (achterzijde) en elementuitsparing (voorzijde) is gelukt. Ook is het plaatsen van de Neckringen goed verlopen.
Er was enige twijfel hoe de twee componenten houtplamuur zich tijdens het frezen zou gedragen, maar het verliep allemaal probleemloos.
Monteren.
Het wordt tijd om de bas (tijdelijk) te monteren. Nadien zal alles weer verwijderd moeten worden om de Body te kunnen lakken.
Zou ik na het lakken monteren is er kans op beschadiging.
Alle gaatjes in de Body werden immers gestopt er zullen dus opnieuw aangebracht moeten worden en ook dat geeft weer kans op lak beschadiging.
Op advies van de vakman in ga ik eerst de hals plaatsen en daarna pas de brug. Onzuiverheden in de ligging van de hals in de Body zijn dan gemakkelijker te corrigeren. Omdat ik werk met gebruikte onderdelen (van verschillende fabrikanten) is er veel speling tussen de hals en de uitsparing in de Body. Daardoor bestaat de kans dat de hals uit lijn of scheef komt te liggen. Dit valt enigszins te corrigeren met het plaatsen van de brug. Toch is het zaak de hals zo goed mogelijk in lijn te zetten, grove afwijkingen zijn nadien nauwelijks nog via de plaatsing van de brug te corrigeren.
De speling tussen de uitsparing in de Body en de hals werd met behulp van “wigjes” gelijkmatig opgevuld waardoor de hals in lijn kwam te liggen. Via de gaten aan de achterzijde werd de positie van de schroeven op de hals aangegeven. Het aanbrengen van de schroefgaten in de hals was wederom een secuur karweitje, het zou een ramp zijn als ik door het Fretboard zou boren.
De lengte van de halsschroeven werd nagemeten, de lengte hoefde niet aangepast te worden. De lengte was zodanig dat ze net onder het Fretboard zouden blijven.
Nadat de hals is geplaatst werd de brug in positie gebracht m.b.v. richtdraden.
De brug en hals liggen in positie, het ziet er “hoopvol” uit.
De volgende stap is het aanbrengen van de slagplaat en de elementen, ook dit wordt allemaal voorgeboord.
Er hoeft niets afgesteld te worden, dat komt pas op het eind, hetzelfde geldt voor het aanbrengen van de bedrading in en door de Body.
Alle onderdelen worden weer gedemonteerd. De binnenzijde van de hals-, element- en batterij-uitsparing heb ik zwart gespoten. Onregelmatigheden (kieren e.d.) vallen dan na het definitief monteren van de onderdelen minder op.
Een laatste lichte schuur beurt en Body/hals zijn gereed om afgelakt te worden. Op de plaats waar de hals en Body contact maken (vlakke stuk waar de halsschroeven door heen gaan) mag de Body niet gelakt worden i.v.m. de overdracht van trillingen (Sustain, geluid)
De batterijdeksel wilde ik van zwart kunststof of koper maken, beiden had ik niet in huis dus aan de slag met een stukje aluminium hoekprofiel.
Als je aan een dergelijke klus begint moet je over voldoende en goed gereedschap beschikken, begin er anders niet aan!
Het lakken van de Body ga ik vanwege mijn geringe ervaring
(beter gezegd : slechte ervaring)
uitbesteden aan een specialistisch spuit-bedrijf op het gebied van
Polyester-, Acryl- en Polyurethaan- lakken.
Hier onder een impressie van het door mij gebruikte gereedschap.


Omdat ik de Body van een dikke, krasvaste, doorzichtige Finish wilde voorzien was voor mij van begin af aan duidelijk dat ik dit aan een vakman zou gaan overlaten. Er zijn allerlei spuitbussen te koop maar deze zullen nooit een dikke beschermende kras-en stoot-vaste laag geven. Daarnaast zijn de juiste spuitbussen vrij kostbaar en zul jezelf ook nog eens erg handig moeten zijn om een goed resultaat te bereiken.
Maar welke vakman met de juiste vaardigheden, apparatuur en kennis zou bereidt zijn om deze Body voor mij te gaan lakken?
Je komt dan al snel bij een plaatselijke autospuiterij terecht. Ze zijn talrijk, beschikken over de juiste vaardigheden en zijn over het algemeen wel bereidt om stuks goederen aan te nemen. Maar omdat ze op een metalen ondergrond werken en specifiek autolak gebruiken is het de vraag of ze voldoende kennis hebben van het werken met hout en/of ze over de juiste apparatuur beschikken om bijv. Polyurethane of Acrylaat lak te verwerken.
Logischerwijs kom je vervolgens bij een meubelspuiterij terecht. Helaas zijn deze minder talrijk en zul je dus het Internet moeten raadplegen.
De meubelspuiterijen, die ik benaderde, beschikten niet over de mogelijkheid om speciale lakken te spuiten, daarnaast was het aanbieden van stuks goederen niet altijd mogelijk. Ik werd meerdere malen doorverwezen naar een gespecialiseerde meubelspuiter (Ed Hage) op het gebied van Polyester, Acrylaat en Polyurethaan lakken in Alblasserdam.
Tijdens het eerste telefonische contact met Ed Hage werd mij gelijk al duidelijk dat dit de vakman is die ik zocht voor mijn projekt.
De zeer sympathieke en bereidwillige Ed Hage beschikt over de juiste vaardigheden, apparatuur en vooral.......kennis. Kennis omdat hij voor een bekende Nederlandse gitaarbouwer (bij deze niet met naam genoemd) al lakwerk had verricht. Een grove vergelijking tussen de kosten van zelf spuiten of uitbesteden toonde aan dat het verschil nagenoeg nihil was,
Een afspraak werd gemaakt en de Body afgeleverd, hij zou vanwege de afstand per koerier terug gezonden worden.
“De Body is terug en het resultaat is........verbluffend mooi. Het resultaat overtreft zelfs mijn stoutste verwachtingen. De Body is subliem afgewerkt en voorzien van een zeer heldere en mooie coating.”
Ed,
“Bedankt voor dit geweldige resultaat”.
Piet.
Zoek jij ook iemand die jouw dierbare instrument van een nieuwe laklaag voorziet? Dan kan ik je zeker Ed Hage aanbevelen!
Klik voor meer informatie over dit bedrijf en de toegepaste techniek op onderstaande knop.
1. Montage stemmechanieken en snaargeleider.
2. Montage slagplaat en elementen.
3. Montage hals en 18 Volt voeding.
Het monteren van alle onderdelen was “kinderspel” Alles was immers al in een eerdere fase voorbereidt en/of gemonteerd geweest. De instructies die bij de nieuwe EMG onderdelen geleverd werden waren erg duidelijk.
Wat draden door de Body trekken, een paar solderingen om de elektronica en elementen (Pick-Ups) met elkaar te verbinden en “Klaar = Kees”.
Het was even schrikken, het leek aanvankelijk meer op een pijl en boog dan op een basgitaar. Als snel werd duidelijk wat niet in orde was, de hals stond nog te hol en helde iets te ver voorover t.o.v. de Body.
De hals werd opnieuw gedemonteerd, de halsuitsparing (in de Body) werd iets opgevuld (hout-fineer) waardoor de hals naar achteren kantelde. Tevens werd de halspen aangedraaid om de holling te verminderen.
Alles werd opnieuw gemonteerd en ik stelde vast dat de “Goden” me gunstig gezind waren want de hals stond in de goede hoek en was kaarsrecht. De snaren lagen na deze ingreep ineens lekker dicht op de toets zonder deze te raken.
Het afstellen van de snaren (intonatie, hoogte) cq. de brug kon dus beginnen.
Zie voor het afstellen van een basgitaar elders op deze Site onder
Diversen -> afstellen basgitaar.
Ondanks het feit dat het hier een fretloze bas betreft heb ik de werkwijze (afstelling) voor een gefrette bas aangehouden. De oriëntatie Dots op de boven-zijkant van de hals op de 12e positie werden exact aangehouden. Daarna volgde controle van meerdere Dots met dezelfde toonhoogte ten opzichte van elkaar. Ook werden de flageoletten over de gehele hals vergeleken. Toen dit alles klopte werd de snaren en vervolgens de elementen in hoogte afgesteld.

Een spannend moment, de plug gaat er in en..........alles doet het!
De bas is in balans, speelt licht, geen ruis (o.i.d.) en klinkt erg goed.
De actieve 18 Volts elektronica werkt perfect, de dubbele volume regeling is nog wel even wennen.
Er volgt nog een kleine afstelling in de hoogte van de elementen om de balans tussen de Jazz Bass en Precision Bass elementen te optimaliseren.
De bas heeft een moderne Sound en “zingt” echt.
Ik ben geen doorgewinterde fretloze bassist en niet objectief genoeg om deze bas goed en eerlijk te kunnen beoordelen.
Ik zal de bas dan ook voorleggen aan een echte deskundige.
Zodra deze zijn oordeel gegeven heeft zal ik zijn bevindingen alsnog vermelden.

Het was veel werk en mijns inziens is het resultaat erg goed geworden.
Daarnaast heb ik er veel van geleerd en tevens een aantal leuke contacten aan overgehouden.
Ik heb er juist aan gedaan om te werken met kwalitatief goede en gebruikte onderdelen die overgebleven waren uit diverse projecten van anderen. Ze waren relatief goedkoop en zorgden ervoor dat dit project voor +/- € 375,00 afgerond kon worden. Zou ik alleen maar nieuwe onderdelen gebruikt hebben was het beslist 3 tot 4 keer duurder geworden.
Een belangrijke overweging voor deze aanpak was dat ik regelmatig op verkoopsites bassen tegenkwam die aangepast werden zonder echt in kwaliteit of waarde te stijgen. Een paar voorbeelden.

Voorbeeld 1.
Een Squier bas met een nieuwprijs van € 275,00 werd voor € 300,00 aangepast met nieuwe Hardware, Pick-Ups e.d. Totaalplaatje : € 575,00
De bas werd (langdurig) voor € 200,00 via een verkoopsite te koop aangeboden.
Een Squier is een leuke starters bas, het is onzinnig hier dure aanpassingen op te verrichten. De basis (Body/Hals) is en blijft nu eenmaal een Squier en dat bepaalt in grote mate de kwaliteit en ook de waarde van de bas.
“Ik merk op dat Squier, als ondermerk van Fender, vooral in de beginperiode goede bassen maakte voor een meer dan redelijke prijs. Een aantal van deze bassen zijn “waardevol” (verzamelwaarde) en/of worden zelfs professioneel gebruikt. Omdat deze bassen teveel concurreerden met de de originele modellen besloot Fender de lijn af te zwakken tot een lager niveau.
Iets vergelijkbaar zie je anno 2010 gebeuren met de OLP bassen van Music Man, deze lijken zelfs helemaal uit productie genomen te zijn.
Voorbeeld 2.
Een vrij nieuwe OLP bas (MM Stingray 5 model) met een Bartolini element.
Vraagprijs € 200,00. Ook dit totaalplaatje ziet er niet gunstig uit.
Het enige wat je van deze werkwijze kunt zeggen (het ombouwen van een goedkope basgitaar) is dat je het uitgangspunt kent en dat het alleen maar “beter” kan worden. Gezien vanuit je eigen startpunt dan ;-)
Overweging.
Met deze wetenschap in het achterhoofd leek het mij verstandiger om met kwalitatief goede basis materialen (Body/Hals/Elektronica/Hardware) te gaan werken. En dan vooral met materialen die ik uit ervaring al kende.
Nadeel van een dergelijke werkwijze is dat je nooit van tevoren weet hoe het precies zal gaan uitpakken. Dat is voor mij een reden geweest om juist met gebruikte materialen te werken. Zou het niks worden was het zonde van al het werk maar zou het in financieel opzicht meevallen.
Aan de andere kant mag je verwachten dat het samenvoegen van goede basis materialen min of meer garant staan voor een goed product.
Actieve toonregeling
EMG / BTC control
Volume (Balans) Potmeter
EMG A25KX2
* De EMG elementen werken doorgaans op één 9 Volt batterij.
Ze kunnen echter, volgens de fabrikant, ook aangesloten worden op 2 x 9 Volt batterij
(=18 Volt). Je krijgt dan niet meer vermogen maar wel meer Headroom.
De bas is klaar voor gebruik en beoordeling door anderen.
Wil je het eindresultaat met bijbehorende specificaties bekijken klik dan op onderstaande knop fretloos
“Virgil, bedankt voor je bijdrage en het was leuk om je weer eens te zien”.
“Ik ben nooit gecharmeerd geweest van P-bas elementen maar op deze
bas klinken ze bijzonder goed. De actieve toonregeling werkt prima.
De bas heeft een heel eigen moderne Sound en speelt licht.
Na enig bijstellen liggen ook de lage tonen lekker in het gehoor.
Ik heb een lichte voorkeur voor het Jazz Bass element, klinkt net even
iets lekkerder.
De 18 Volt voeding is niet stabiel waardoor er af en toe storende
bijgeluiden zijn.
De bas ziet er verder goed uit en is niet te zwaar.
Persoonlijk zou ik, om meer Sustain te krijgen, de snaren door de
Body laten lopen, daar heb ik goede ervaringen mee.
Verbazingwekkend dat het mogelijk is om van “oude” onderdelen een
bas te bouwen van deze kwaliteit”.
Virgil.

Virgil Pique is één van de nieuwe generatie bassisten waarvoor ik veel respect en
bewondering heb. Een ongekende timing, gevoel en passie kenmerken zijn spel en voorliefde
voor dit instrument. Vooral dat laatste maakt dat hij kwaliteit als geen ander kan
herkennen en waarderen.
Dat maakt hem tot een betrouwbare recensent.
Het is dan ook te gek dat Virgil de moeite genomen heeft om deze fretloze bas te
testen en te beoordelen.

Up-date 12 februari 2011.
Ik heb de bas nu een aantal malen On-Stage gebruikt en hij bevalt prima.
Toch heb ik het gevoel dat het nog een beetje beter kan.
Zoals Virgil al zei was de 18 Volt voeding niet 100% stabiel en had daardoor de neiging
af en toe wat te kraken. Het terug brengen van 18 naar 9 Volt had tot dusver weinig
effect. Het probleem zit hem dus mogelijk in: de bedrading, de actieve elementen
en/of de toonregeling. De actieve toonregeling, EMG BTC, had tot dusver altijd probleemloos
gewerkt in mijn G&L L-5500. Meest waarschijnlijk zit het probleem ergens in de 2e
hands actieve EMG elementen of in de bedrading van de voeding.
Ik ben zeer tevreden over de Seymour Duncan Quaterpounds die ik in mijn Jazz Bass
gezet heb, dit type ga ik nu ook in deze bas verwerken.
De bas gaat dus van actieve toonregeling / actieve elementen naar actieve toonregeling
/ passieve elementen. Deze verandering brengt met zich mee dat ook de volume potmeters
vervangen moeten worden.
De actieve EMG elementen zijn alleen goed aan te sturen met potmeters van 25K. Seymour
Duncan (S.D.) werkt met potmeters van 250K. De EMG elementen hebben geen aarding
via de brug nodig, de passieve S.D. elementen echter wel ter voorkoming van brom/ruis.
M.a.w. het is niet eventjes een paar elementen omwisselen er is meer werk aan de
winkel.
De EMG potmeter (A25KX2) werd vervangen door een Fender 250K Concentric Stacked potmeter
(CTS). De brug werd gedemonteerd en van af die plek werd een kanaal geboord naar
de elektronica ruimte achter de slagplaat. Vervolgens werd door het boorkanaal een
draad getrokken. De draad werd over een afstand van +/- 3 cm gestript, de kale ader
werd daarna tussen de brug en de Body vastgezet (geklemd) Het andere eind van de
aarddraad werd aan de nieuwe potmeter gesoldeerd. Deze potmeter werd op zijn beurt
weer met de aarde van Jack verbonden. De actieve toonregeling had al een verbinding
(aarde) met de Jack.
Door alle punten met een multi-meter door te meten kon ik vaststellen dat alle punten
(Jack, brug, BTC, potmeter) met elkaar verbonden waren, de aarding was dus in orde.
De elementen waren eenvoudig om te wisselen, de aansluiting op de dubbele potmeter
was te herleiden uit het bedrading schema wat bij de potmeters geleverd werd. Op
het Internet was hier tevens voldoende over te vinden.
Tijdens het doormeten van de bedrading stelde ik vast dat het signaal in het actieve
systeem (9 Volt voeding) storingsgevoelig was. De eerder geplaatste spiksplinternieuwe
9 Volt batterij Clip vertoonde mankementen en werd vervangen. Daarmee is waarschijnlijk
(hopelijk) ook het kraken verholpen.
De dubbele knoppen van de EMG volume potmeter waren niet over te zetten op de Fender.
De Fender CTS maatvoering van de as bleek achteraf niet erg gebruikelijk waardoor
metalen Dome knoppen (voor zover ik kon beoordelen) in Nederland niet of nauwelijks
verkrijgbaar waren.
Via Guitar Nucleus Part Store in de USA kon ik de juiste maat/model knoppen wel bestellen
(art./type GN0137KN-BLK), deze werden na 14 dagen keurig afgeleverd en passen perfect.
Na het opnieuw monteren van alle onderdelen kon de bas opnieuw getest worden.
De eerste indruk is goed.
Het geluid is voller en warmer en beter passend bij een fretloze bas (?)
Dat zal de ervaring moeten leren!
De instabiliteit van de voeding is verdwenen.
Hoe super stil EMG elementen zijn blijkt nu maar weer eens, in het (extreme) hoog
zit namelijk een zeer kleine te verwaarlozen ruis.
Bij de klankkleur die ik prettig vind is de ruis volledig afwezig, deze zit dus echt
in de hoge tonen en dat komt me niet vreemd of onbekend voor.
Nu maar weer eens een tijdje er op spelen.
Als er meer te melden valt kom ik vanzelf met een Up-date terug op deze pagina.
“Ga je ook zelf een bas bouwen?
Dan wens ik je veel succes en vooral plezier want het is leuk om te doen en zeker tot het laatste moment spannend!”